كڕیارەكان چۆن پاڵفتە بكەین و كڕیاریی نمونەیی چۆن ڕاكێشین؟
بۆ هەر خاوەن بزنس و بەڕێوەبەرێکی ژیر، گەورەترین سەرمایە تەنها پارە نییە، بەڵکو ئەو کڕیارەیە کە بەهای کارەکەت دەزانێت.
هونەری ڕاکێشانی کڕیاری نمونەیی: چۆن متمانەی چینی بژاردە بەدەستبهێنین؟
لە جیهانی بازرگانیی ئەمڕۆدا، هەموو کەس کڕیار نییە. پێناسەی کڕیاری ئاستبەرز و نمونەیی بریتییە لەو کەس یان لایەنەی کە بەدوای “چارەسەر و بەها“دا دەگەڕێت نەک تەنها “هەرزانی“. ئەم کڕیارانە پەیوەندییەکی درێژخایەنت لەگەڵ دروست دەکەن، کەمترین کێشەت بۆ دروست دەکەن و زۆرترین قازانجت بۆ دەهێنن. گرنگی ئەم بابەتە لەوەدایە کە بزنس لە ماندوێتییەکی بێسوود ڕزگار دەکات و دەیباتە قۆناغی جێگیربوونی دارایی و ناوبانگێکی درەوشاوە.
بۆچی ڕاکێشانی ئەم جۆرە کڕیارانە چارەنووسسازە؟
زۆربەی بزنسەکان لە عێراق و کوردستان دەکەونە داوی “جەنگی نرخ“. کاتێک تەنها کڕیاری هەرزانخواز ڕادەکێشیت، هەمیشە لەژێر هەڕەشەی ڕکابەرەکایتدایت کە دینارێك نرخەکەی دادەبەزێنێت. بەڵام کڕیاری کواڵتی بەرز، دڵسۆزی نیشانەی بازرگانییەکەت دەبێت.
وەک پیتەر دراکەر، باوکی بەڕێوەبردنی نوێ دەڵێت: “ئامانجی بازاڕسازی ئەوەیە کڕیارەکە هێندە باش بناسیت کە بەرهەمەکە خۆی، خۆی بفرۆشێت.” کاتێک سەرنجت لەسەر چینی نمونەییە، تۆ کاتت هەیە بۆ داهێنان، نەک تەنها خەریکی وەڵامدانەوەی سکاڵای بێمانا بیت.
کڕیاری نمونەیی کێیە و چۆن بیدرۆزینەوە؟
کڕیاری ئاستبەرز ئەو کەسەیە کە سێ تایبەتمەندی تێدایە: توانای دارایی پێویست، پێویستییەکی ڕاستەقینە بۆ بەرهەمەکەت، و ئامادەیی بۆ گوێگرتن لە ڕاوێژ. بۆ ناسینەوەیان، سەیری ڕەفتارەکانیان بکە؛ ئەوان پێش کڕین پرسیار دەربارەی “چۆنیەتی کارکردن و گەرەنتی” دەکەن نەک تەنها “کۆتا چەندە؟”.
بۆ دۆزینەوەیان، دەبێت لەو شوێنانە بیت کە ئەوانی لێیە. لە بازاڕی خۆماندا، ئەم کڕیارانە زیاتر لە کۆڕبەندە ئابوورییەکان، یانە تایبەتەکان، و ئەو پلاتفۆرمانەدان کە زانیاریی بەسوود پێشکەش دەکەن. ئەوان لەناو قەرەباڵغی نابینرێن، بەڵکو لەو شوێنانەن کە “کوالێتی” تێیدا ئامادەیە.
پێنج ڕێگای بێوێنە بۆ پاڵفتەکردنی کڕیارەکان (فلتەرکردن)
بۆ ئەوەی کاتی خۆت بە کڕیاری نەگونجاو بەفیڕۆ نەدەیت، ئەم پێنج هەنگاوە جێبەجێ بکە:
١. فلتەرکردن لە ڕێگەی ناوەڕۆکی فێرکاری:
لە جیاتی ئەوەی بڵێیت “بەرهەمەکەم بکڕە”، بابەتی ورد بنوسە دەربارەی چۆنیەتی ناسینەوەی بەرهەمی ساختە لە ئەسڵ. ئەو کڕیارەی تەنها نرخی بۆ گرنگە، تاقەتی خوێندنەوەی نییە، بەڵام کڕیاری نمونەیی بەدوای زانیاریدا دەگەڕێت.
جێبەجێکردن: هەفتانە ڤیدیۆیەکی سێ خولەکی یان وتارێکی زانستی بڵاو بکەرەوە کە کێشەیەکی کڕیارەکانت چارەسەر بکات.
٢. بەرزکردنەوەی ئاستی نرخ و مەرجی وەرگرتن:
نرخ فلتەرێکی بەهێزە. کاتێک نرخەکانت کەمێک لە بازاڕ بەرزتر بێت بەڵام بەڵگەی بەهێزت هەبێت بۆ کوالێتی، خۆکارانە ئەو کەسانەی تەنها بەدوای هەرزانیدا دەگەڕێن دوور دەکەونەوە.
جێبەجێکردن: پاکێجی تایبەت دروست بکە کە تەنها بۆ کەسانێک بێت کە مەرجی دیاریکراویان تێدایە، وەک کڕیاری ساڵانە یان ئەوانەی پابەندی ڕێنماییەکانن.
٣. فۆرمی پێشوەختە و پرسیارکردن:
ڕێگە مەدە هەرکەسێک یەکسەر بگاتە لای تۆ. سیستمێک دابنێ کە کڕیار پێش وەرگرتنی خزمەتگوزاری چەند پرسیارێک وەڵام بداتەوە.
جێبەجێکردن: ئەگەر ڕاوێژکاریت یان خاوەن پیشەیت، فۆرمێکی ئۆنلاین دابنێ؛ هەرکەسێک جدی نەبێت، فۆرمەکە پڕ ناکاتەوە.
٤. بەکارهێنانی زمانی تایبەت (ئاماژەی دەروونی):
لە ڕیکلامەکانتدا وشەی وەک “بۆ ئەوانەی بەدوای جیاوازییدا دەگەڕێن” یان “تایبەت بە خاوەنکارە سەرکەوتووەکان” بەکاربهێنە. ئەمە هەستی شانازی لای کڕیاری ئاستبەرز دروست دەکات.
جێبەجێکردن: نوسینی ڕیکلامەکانت لە “بۆ هەمووان”ەوە بگۆڕە بۆ “بۆ کەسانی دیاریکراو”.
٥. تاقیکردنەوەی پابەندبوون:
داوای کارێکی بچووک لە کڕیارەکە بکە پێش ئەوەی گرێبەستی گەورەی لەگەڵ بکەیت. بۆ نمونە، داوای لێبکە پێش کۆبوونەوە زانیارییەکەت بۆ بنێرێت.
جێبەجێکردن: ئەگەر کڕیارەکە پابەندی کات و ڕێنماییە بچووکەکان نەبوو، بزانە کە لە داهاتووشدا کێشەت بۆ دروست دەکات.
چۆن متمانەی کڕیاری کورد و عێراقی بەدەستبهێنین؟
لە بازاڕی ئێمەدا، متمانە لەسەر “کردار و بەڵگە” دروست دەبێت نەک قسەی باقوبریق. بۆ ئەوەی متمانەی چینی بژاردە بەدەستبهێنیت، دەبێت:
-
ڕاستگۆیی ڕەها: تەنانەت ئەگەر بە زیانیشت بێت، کەم و کوڕی بەرهەمەکەت بڵێ. ئەمە متمانەیەکی پۆڵایین دروست دەکات.
-
بەڵگەی کۆمەڵایەتی (سۆشیاڵ پروف): نیشانی بدە کە کێی تر لە کڕیارە ناسراوەکان لەگەڵت کار دەکەن. کڕیاری ئاستبەرز حەز دەکات لەو شوێنە بێت کە هاوشێوەکانی لێیە.
-
گرەنتی ڕاستەقینە: لە بازاڕێکدا کە پڕە لە فێڵ، پێشکەشکردنی گرەنتییەکی بێ مەرج دەبێتە هۆی ئەوەی کڕیار بەبێ ترس بڕیار بدات.
داتاكان چی دەڵێن؟
بەپێی توێژینەوەکان، بەدەستهێنانی کڕیارێکی نوێ پێنج ئەوەندەی پاراستنی کڕیارێکی کۆن تێچووی هەیە. لە بازاڕی کوردستاندا، کڕیارە نمونەییەکان وەک “میدیا” کار دەکەن؛ یەک کڕیاری ڕازی لەم چینە، دەتوانێت دە کڕیاری تری هاوشێوەت بۆ بهێنێت بەبێ یەک دینار ڕیکلام.
وەک سێس گۆدین، شارەزای گەورەی بازاڕسازی دەڵێت: “هەوڵ مەدە بۆ کڕیارەکانت بەرهەم بدۆزیتەوە، بەڵکو بۆ بەرهەمەکانت کڕیار بدۆزەرەوە.” ئەمە کڕۆکی جیاکردنەوەی کڕیارە.
هەنگاوە کردارییەکان :
-
هەنگاوی یەکەم: لیستی کڕیارە خراپەکانی ڕابردووت بنوسە و خاڵە هاوبەشەکانیان دیاری بکە بۆ ئەوەی چیتر مامەڵەیان لەگەڵ نەکەیت.
-
هەنگاوی دووەم: پێناسەیەک بۆ “کڕیاری خەونەکانت” بنوسە (تەمەن، پیشە، خەون، کێشە).
-
هەنگاوی سێیەم: پەیامی بازاڕکاریت لە “فرۆشتنی بەرهەم”ەوە بگۆڕە بۆ “چارەسەرکردنی کێشە”.
-
هەنگاوی چوارەم: یەکێک لە پێنج فلتەرەکەی سەرەوە لەم هەفتەیەدا لە کارەکەتدا جێبەجێ بکە.
ئەگەر دەتەوێت لە بازاڕی جەنجاڵی ئەمڕۆدا وەک نیشانەیەکی بازرگانیی متمانەپێکراو دەربکەویت و چیتر بەدوای کڕیارەوە ڕانەکەیت، کاتی ئەوە هاتووە سیستمی کارکردنت بگۆڕیت.
ئایا ئامادەیت ببیتە ئەو موگناتیسەی کە کڕیارە ناوازەکان بەدوای خۆیدا ڕادەکێشێت، یان هێشتا دەتەوێت لەناو جەنگی نرخەکاندا بمێنیتەوە؟